W dniu 25 czerwca 2009 r. Komitet Światowej Organizacji Handlu ds. Bilansu Płatniczego uznał za niezgodne z zasadami tej organizacji wprowadzenie przez Ukrainę dodatkowej 13% stawki celnej na import niektórych towarów na Ukrainę. Przeciwko temu rozwiązaniu w szczególności protestowały kraje-główni eksporterzy samochodów na Ukrainę - Japonia, USA i kraje UE, oraz Korea Południowa (eksporter urządzeń chłodzących).

W związku z tą decyzją, przedstawiciele ukraińskiego rządu zobowiązali się do jak najszybszego (do połowy lipca 2009 r.) zniesienia w/w dodatkowej stawki celnej, przed terminem jej wygaśnięcia (stawka ta ma obowiązywać przez okres 6 miesięcy, tj. do dnia 7 września 2009r., o ile ukraiński parlament nie podejmie decyzji o jej przedłużeniu na kolejne 6 miesięcy). Jednak w świetle decyzji Sądu Konstytucyjnego Ukrainy (vide: informacja z dnia 23 czerwca 2009 r.) deklaracje ukraińskiego rządu mogą nie zostać zrealizowane - zgodnie z decyzją w/w Sądu prawo do zmiany czy zniesienia dodatkowych stawek celnych ma wyłącznie Rada Najwyższa Ukrainy. Gabinet Ministrów Ukrainy ma wpradzie prawo do inicjatywy ustawodawczej w tym zakrsie (aktualnie przygotowywany jest odpowiedni projekt ustawy), ale ze względu na długi proces uzgodnieniowy tego typu projektu ustawy oraz działania lobbingowe ze strony ukraińskich producentów zainteresowanych utrzymaniem dodatkowych stawek celnych szybkie zakończenie prac przez rząd nat projektem tej ustawy oceniane jest jako mało realne. W tej sytuacji jedyną możliwością przedterminowego zniesienia dodatkowych stawek celnych na Ukrainie jest przyjęcie przez Radę Najwyższą Ukrainy odpowiedniej ustawy, wniesionej pod obrady parlamentu z inicjatywy poselskiej.

Podkreśla się również, iż nie zniesienie przez Ukrainę 13% dodatkowych stawek celnych może wywołać - zwłaszcza obecnie, w świetle decyzji Komitetu ds. Bilansu Płatniczego - działania retorsyjne ze strony zainteresowanych krajów, w tym Japonii (wprawdzie ukraiński eksport do tego kraju nie jest znaczący, ale Ukraina zainteresowana jest rozwojem współpracy z tym krajem w zakresie sprzedaży praw do emisji gazów cieplarnianych).

* * *

Dodatkowe, 13 % stawki celne na niektóre importowane na Ukrainę towary wprowadzone zostały uchwaloną przez Radę Najwyższą Ukrainy w lutym 2009 r. (vide: informacja z dnia 4 lutego 2009 r.) ustawą „O wniesieniu zmian do niektórych ustaw w celu poprawy stanu bilansu płatniczego Ukrainy w związku ze światowym kryzysem finansowym". Zaczęły one obowiązywać z dniem 6 marca 2009 r., jednak ze względu na ocenę odnośnie niezgodności ich wprowadzenia z zasadami obowiązującymi w Światowej Organizacji Handlu i możliwością podjęcia przez członków tej organizacji działań retorsyjnych, w dniu 18 marca 2009 r. Gabinet Ministrów Ukrainy podjął decyzję o zniesieniu tych dodatkowych ceł, przy czym cła te zostały zachowane (i nadal obowiązywały) na import samochodów i urządzeń chłodniczych. W dniu 23 czerwca 2009 r. Sąd Konstytucyjny Ukrainy, po rozpatrzeniu zapytania Prezydenta Ukrainy W. Juszczenki w tej sprawie, uznał za niezgodne z Konstytucją Ukrainy niektóre przepisy dot. pełnomocnictw rządu w zakresie celnej polityki taryfowej - co interpretowane było jako zniesienie obowiązywania niektórych rządowych decyzji (w tym z dnia 18 marca 2009 r. o zniesieniu dodatkowych 13% stawek celnych na import niektórych towarów). W związku z tą decyzją, Państwowa Służba Celna Ukrainy podjęła decyzję  (vide: informacja z dnia 30 czerwca 2009 r.) o nie naliczaniu w/w 13 % dodatkowej stawki celnej (za wyjątkiem środków transportu i urządzeń chłodniczych, w przypadku których stawki te były dotychczas stosowane) do czasu przedstawienia przez Gabinet Ministrów Ukrainy oficjalnych wyjaśnień i interpretacji wspomnianej decyzji Sądu Konstytucyjnego Ukrainy.

W ostatnim czasie, poza Światową Organizacją Handlu, z krytyką funkcjonowania dodatkowych stawek celnych wystąpiła Unia Europejska (vide: informacja z dnia 2 lipca 2009 r.).

Szerzej na temat dodatkowych 13% stawek celnych w informacjach z dnia 4 i 23 lutego 2009 r. oraz 5, 6, 18, 26 i 30 marca 2009 r., 1 kwietnia 2009 r., 25 i 30 czerwca 2009 r.

Informację o aktualnie obowiązujących stawkach celnych i opłatach celnych na importowane na Ukrainę towary znaleźć można w opracowaniu „Prawo celne - część II. Cła i inne opłaty związane z odprawą celną", zamieszczonym na stronie internetowej Wydziału Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP w Kijowie w zakładce „Przewodnik po rynku".

Źródło: „Ekonomiczeskie Izwiestia"